≡ Menu

Matmazel Julie

Matmazel Julie: Kan görmeye dayanamam mı sanıyorsun? Beni o kadar zayıf mı sanıyorsun? Senin bütün cinsinin şunun gibi kan içinde yüzdüğünü görmek isterdim. Senin kafatasını kendime içki kadehi yapmak, ayaklarımı yarılmış göğsünün içinde yıkamak, yüreğini pişirip yemek isterdim! Beni zayıf sanıyorsun, sırf rahmim hayat meyvesini vermek için senin tohumlarını arzuluyordu diye seni sevdiğimi sanıyorsun! Senin dölünü yüreğimin altında taşımak, onu kendi kanımla doyurmak, senin çocuklarını doğurup ismini almak istediğimi mi sanıyorsun? Sahi, senin adın ne? Bugüne dek soyadını duymadım, hatta belki yoktur bile. Hırsızın karısı, kapıcının karısı falan diye çağıracaklar herhalde beni. Ulan boynunda benim tasmamla gezen köpek! Ulan düğmelerinde benim armamı taşıyan uşak parçası! Bir de seni aşçımla paylaşıp kendi hizmetkârımı mı kıskanacağım? Ay ay ay! Beni korkak mı sanıyorsun! Kaçmak istediğimi mi sanıyorsun! Hayır, kalacağım. Kıyamet kopacaksa kopsun bakalım! Babam gelince şifonyerin çekmecesini açık bulacak, parasını da göremeyecek! O zaman iki defa zile basıp uşağını çağıracak. Sonra polis çağırtacak ve ben her şeyi anlatacağım! Her şeyi! Böylece nihayet bu iş sona erecek, mutlak sona erecek!”
                                                                                                                                       (oyundan)

matmazel julie kapak

***

“Bu kitap, August Strindberg‘in 1888’de kaleme aldığı ve baş yapıtlarından biri sayılan Matmazel Julie adlı oyununun metnidir. Döneminde İsveç’te tartışmalara yol açmış olan bu oyun, ülkesinde prömiyer yapamadı; ilk temsilini Danimarka’nın Kopenhang kentinde gerçekleştirdi. Bugün hala dünyanın birçok yerinde repertuara alınan Matmazel Julie farklı yorumlarla sahnelemeye devam ediyor. Bu çeviriyi basıma hazırladığımız 2012 yılı da, yazarın ölümünün 100. yıldönümü olması sebebiyle ‘Strindberg Yılı’ ilan edilmiştir.
“Birçok araştırmacı, Strindberg‘in eserlerinde özyaşam öyküsünden alıntılar ve esinlenmeler bulunduğunu iddia eder. Strindberg, Matmazel Julie adlı oyununu da, ziyaret ettiği bir evde gözlemlediği bir olaydan yola çıkarak yazdığını, evin hizmetçisiyle yaşanan ya da yaşandığı iddia edilen cinsel ilişkinin bu oyunun temelini oluşturduğunu belirtir.
Strindberg Matmazel Julie oyununda olay örgüsü/durum çözümlemesi, mekan/zaman kurgusu ve kullandığı farklı türlerle bir yandan toplumsal cinsiyet, sınıf ve cinsellik arasındaki çatışma ve çelişkileri gözler önüne sererken, diğer yandan da felsefi ve ontolojik bir soruyu öne çıkarır: insanın varoluş ve varlık sorunsalı.
August Strindberg‘in Matmazel Julie adlı eseri, kullandığı dil, üslup ve biçimiyle, metinde yarattığı yabancılaştırmayla, gerçek ile gerçek olmayan arasında kurduğu yapıyla, sınıf, toplumsal cinsiyet ve cinsellik çelişkileriyle hala güncelliğini koruyan avangard tiyatronun en önemli metinleri arasında yer almaktadır.”
                                          (Jale Karabekir’in kitaba”Sunuş” yazısından)

 

Türkçesi: Rüstem Ertuğ Altınay
64 sayfa
Fiyatı: 10 TL
1. basım: Aralık 2012
Tiyatro: 19
Agora Kitaplığı: 386

 

Agora Kitaplığı’ndan çıkmış olup, Strindberg‘in Baba ve Yoldaşlar adlı oyunlarının yanı sıra bu oyununu da geniş olarak irdeleyen önemli bir kitap için bkz.:

• Modern Tiyatronun Toplumsal Önemi (2013)

 

Oyun metni ve sahnelenişi hakkında:

• Kubilay Tuncer: “Matmazel Julie: Ustalık ve Zarafetin Mükemmel Uyumu”

Sonraki yazı:

Önceki yazı: